Opcja
- jest instrumentem finansowym, który daje jego posiadaczom prawo, a nie obowiązek, jak w przypadku futures, sprzedaży/zakupu innego instrumentu finansowego, w określonym momencie, dniu lub w określonym terminie w przyszłości, po ustalonej cenie.
Opcje charakteryzują:
? ? instrument opcyjny (instrument finansowy, na który wystawiona została opcja),
? ? cena instrumentu finansowego, po której opcja może być egzekwowana,
? ? termin ważności opcji.
Opcję od futures odróżniają:
- Konstrukcja umowy ? nabywca opcji ma prawo a nie obowiązek jak przy futures, do skorzystania z możliwości zakupu danego towaru,
- Koszty operacji ? nabywca zobowiązany jest zapłacić zbywcy premię (jest to cena opcji, która jest płacona wystawiającemu bez względu na to czy opcja zostanie w określonym czasie wyegzekwowana). Wysokość premii zależy od:
? ? wahań cen danego produktu, będącego przedmiotem kontraktu,
? ? relacji ceny opcyjnej do bieżącej ceny produktu,
? ? okresu, na jaki został zawarty kontrakt opcyjny,
? ? popytu i podaży na daną opcję.
Przy opcji nabywca mając prawo a nie będąc zobowiązanym, może w każdej chwili odstąpić od dokonania transakcji tracąc jedynie premię, zapłaconą sprzedającemu przy zawieraniu umowy.
- Sposób ustalenia ceny realizacji - przy futures cena jest określana w chwili dokonywania transakcji, przy opcji istnieje możliwość wybrania lepszego kursu, który może się pojawić w czasie obowiązywania opcji.
Istnieją dwa typy opcji:
? ? Opcja kupna (call option) - jej posiadacz ma prawo zakupu instrumentu finansowego (np. akcji) po określonej cenie, w ustalonym terminie,
? ? Opcja sprzedaży (put option) - jej posiadacz ma prawo sprzedaży instrumentu finansowego, po określonej cenie, w ustalonym terminie.
Na rynkach finansowych spotykamy się z dwoma rodzajami opcji:
? ? Opcja amerykańska, może być zrealizowana w dowolnym czasie przed terminem wygaśnięcia opcji,
? ? Opcja europejska, może być zrealizowana jedynie w dniu w którym przypada termin jej wygaśnięcia. Oznacza to że termin wygaśnięcia i termin wykonania jest taki sam.
Przy opcji mamy do czynienia z trzema cenami:
? ? Cena wykonania - jest to cena po jakiej opcja jest wykonana, jest ona ustalona w momencie wystawienia opcji i nie zmienia się w czasie,
? ? Cena opcji - jest to tak zwana premia, czyli cena prawa, które nabywa posiadacz opcji, cena ta jest to wartość rynkowa opcji, która zmienia się w czasie,
? ? Cena instrumentu finansowego, na który jest wystawiona opcja - jest to wartość rynkowa tego instrumentu.
Dla opcji kupna cena wykonania jest to cena, po jakiej posiadacz opcji ma prawo nabyć instrument bazowy od wystawiającego opcję w momencie wykonania. W przypadku opcji sprzedaży cena wykonania jest to cena, po jakiej posiadacz opcji ma prawo sprzedać instrument finansowy wystawiającemu opcję w momencie wykonania.
Najczęściej spotyka się opcje na akcje, walutę, oprocentowane papiery wartościowe oraz indeksy rynku.